Informacje podstawowe

    Informacje podstawowe

    Informacje podstawowe

    Informacje podstawowe

    Podstawy prawne funkcjonowania funduszy emerytalnych w Polsce

    Podstawowym aktem prawnym regulującym zasady tworzenia i działania funduszy emerytalnych w Polsce jest ustawa z dnia 28 sierpnia 1997 r. o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 291, z późn. zm.).

    Zgodnie z ustawą fundusz emerytalny jest osobą prawną, której przedmiotem działalności jest gromadzenie środków pieniężnych i ich lokowanie, z zastrzeżeniem zapewnienia maksymalnego stopnia bezpieczeństwa i rentowności dokonywanych lokat, z przeznaczeniem na wypłatę członkom funduszu po osiągnięciu przez nich wieku emerytalnego, a także wypłata okresowych emerytur kapitałowych, o których mowa w ustawie z dnia 21 listopada 2008 r. o emeryturach kapitałowych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1097, z późn. zm.).

    Organem zarządzającym funduszem emerytalnym i reprezentującym go w stosunkach z osobami trzecimi jest towarzystwo emerytalne. Fundusz emerytalny może zostać utworzony wyłącznie przez towarzystwo emerytalne, po uzyskaniu zezwolenia Komisji Nadzoru Finansowego (link otwiera nowe okno w innym serwisie), jako otwarty fundusz emerytalny, pracowniczy fundusz emerytalny lub też dobrowolny fundusz emerytalny (począwszy od 1 stycznia 2012 r.).

    Członkostwo w funduszach emerytalnych

    Uzyskanie członkostwa w otwartym funduszu emerytalnym następuje z chwilą zawarcia umowy z funduszem, jeżeli w dniu zawarcia pierwszej umowy z otwartym funduszem osoba przystępująca do funduszu podlega lub podlegała, w okresie 4 miesięcy przed dniem zawarcia umowy, ubezpieczeniu emerytalnemu w rozumieniu przepisów o systemie ubezpieczeń społecznych, oraz Zakład Ubezpieczeń Społecznych dokona odpowiedniego wpisu lub zmian w Centralnym Rejestrze Członków Otwartych Funduszy Emerytalnych.

    Uzyskanie członkostwa w dobrowolnym funduszu następuje z chwilą zawarcia z funduszem umowy o prowadzenie indywidualnego konta emerytalnego lub indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego.

    Członkiem pracowniczego funduszu emerytalnego może zostać osoba fizyczna spełniająca warunki określone dla uczestnika pracowniczego programu emerytalnego w ustawie z dnia 20 kwietnia 2004 r. o pracowniczych programach emerytalnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1449).

    Depozytariusz

    Aktywa funduszu emerytalnego przechowywane są przez wybranego przez fundusz depozytariusza, którym może być bank spełniający wymienione w ustawie warunki, lub Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych S.A. (link otwiera nowe okno w innym serwisie). Podstawowym obowiązkiem depozytariusza jest przechowywanie aktywów funduszu oraz zapewnienie, aby były one lokowane zgodnie z przepisami prawa oraz statutem funduszu. Zapewnia on również wykonywanie obowiązków funduszu zgodne z przepisami prawa i statutem funduszu. Depozytariusz jest obowiązany poinformować niezwłocznie organ nadzoru o wszelkich działaniach i zaniechaniach oraz nieprawidłowościach funduszu, które w jego ocenie, stanowią naruszenie prawa, postanowień statutu funduszu lub powodują, że interesy członków funduszu nie są należycie uwzględniane. Depozytariusz jest obowiązany również do występowania w imieniu członków funduszu z powództwem przeciwko towarzystwu z tytułu szkody spowodowanej niewykonywaniem lub nienależytym wykonywaniem przez towarzystwo obowiązków w zakresie zarządzania funduszem i jego reprezentacji.

    Ochrona członków funduszy

    Na podstawie ustawy o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych został utworzony Fundusz Gwarancyjny, którego administratorem jest Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych S.A. (link otwiera nowe okno w innym serwisie). Przychodami Funduszu Gwarancyjnego są obowiązkowe wpłaty dokonywane przez powszechne towarzystwa z własnych środków, przychody z lokowania środków Funduszu oraz inne przychody uzyskane w wyniku administrowania nim przez Krajowy Depozyt. Wpłaty powszechnego towarzystwa do Funduszu Gwarancyjnego stanowią określoną procentowo, identyczną dla wszystkich otwartych funduszy, część aktywów netto otwartego funduszu zarządzanego przez to towarzystwo. Środki Funduszu Gwarancyjnego nie podlegają egzekucji prowadzonej z majątku powszechnego towarzystwa.

    Ze środków Funduszu Gwarancyjnego są pokrywane szkody, spowodowane niewykonaniem lub nienależytym wykonaniem przez powszechne towarzystwo obowiązków w zakresie zarządzania funduszem i jego reprezentacji, w zakresie, w jakim powszechne towarzystwo nie ponosi za nie odpowiedzialności, lub szkody te nie mogą być pokryte z jego masy upadłości.

    Liczba funduszy emerytalnych oraz ich członków

    Otwarte fundusze emerytalne

    Na koniec 2015 r. działalność operacyjną w Polsce prowadziło 12 otwartych funduszy emerytalnych oraz tyle samo powszechnych towarzystw emerytalnych. Liczba członków otwartych funduszy emerytalnych na koniec 2015 r. zmalała w porównaniu z końcem roku 2014 o 0,5 % i wyniosła 16 532 142 osób.

    Pracownicze fundusze emerytalne

    Na koniec 2015 r. działalność operacyjną w Polsce prowadziły 4 pracownicze fundusze emerytalne. Liczba członków pracowniczych funduszy emerytalnych na koniec 2015 r. zmalała w porównaniu z końcem roku 2014 o 0,5 % i wyniosła 44 533 osoby.

    Pozostałe informacje

    Więcej informacji o funduszach emerytalnych znajdą Państwo na stronie internetowej Komisji Nadzoru Finansowego (link otwiera nowe okno w innym serwisie). Znajdą tam Państwo również wykaz aktualnie działających funduszy emerytalnych w Polsce.

    Wskazać także należy, iż – zgodnie z przepisami ustawy o działach administracji rządowej – ministrem właściwym w zakresie ubezpieczenia społecznego oraz funduszy emerytalnych jest Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej (dział zabezpieczenie społeczne). Więcej informacji znajdą Państwo na stronie internetowej Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej (link otwiera nowe okno w innym serwisie).

     

    bip

    Informacje o publikacji dokumentu

     
    Data utworzenia: 21.09.2012 Data publikacji: 21.09.2012 10:55 Data ostatniej modyfikacji: 29.06.2017 17:03
    Autor: Departament Rozwoju Rynku Finansowego Osoba publikująca: Jolanta Skoczylas Osoba modyfikująca: Anna Zaborska
    Rejestr zmian